Home » Amerika kundër Europës

Amerika kundër Europës

Dinamizmi ka rënë gjitha ekonomitë perëndimore Shumë pak firma reja po krijohen dhe ekspozimi i Amerikës ndaj botës nuk është si parë, por është ngadalësuar shumë

 

Një prej problemeve kryesore kur përpiqesh kuptosh nëse konkurrenca është dobësuar apo jo është se ekspertët nuk i japin përgjigje kësaj pyetje, shkruan The Economist.

vitet 1930, ekonomistët industrialë e shihnin një industri jo konkurruese si një, cilën vetëm shumë pak firma zotëronin një pjesë madhe prodhimit dhe çmimet ishin larta ose cilësia e dobët. Përpara 80 viteve, rregullatorët e konkurrencës mbështeteshin pas përkufizimeve ligjore si sjellje pahijshme, siç ishte edhe përcaktimi i çmimeve.

Nëse dikush do t’i pyeste ata nëse dinamizmi i ekonomisë kishte shënuar rënie përgjithësi, ata shpesh ngulnin këmbë se nuk kishte koncepte analitike, apo dhëna mjaftueshme mundësonin dhënien e përgjigjes ndaj pyetjes fjalë, pothuajse e njëjtë me konceptin e gjeografëve mesjetës, cilët nuk merrnin konsideratë asnjë fakt bota ishte e rrumbullakët, vetëm nëse ato do ishin shkruar nga anëtarët e kishës latinisht.

Kjo formë arsyetimi reflekton edhe qasjen e Robert Bork, një dijetari dhe gjyqtari amerikan, i cili shkroi “Paradoksin e Antitrustit”, një libër i rëndësishëm u botua vitin 1978 dhe pati ndikim madh. Ai kritikoi mënyrë saktë ndërhyrjen e gabuar shtetit vitet 1960 dhe 1970 dhe vuri dukje se firma mëdha ishin efikase dhe shumë industri përqendruara ishin konkurruese. Por z. Bork argumenton se nuk kishte lidhje logjike apo empirike midis konkurrencës, fitimeve dhe përqendrimit.

Ai shkroi se, vlerësimin e blerjeve, nuk ka aspak rëndësi nëse konsumatorët dëmtoheshin nga vendosja e çmimeve larta apo nga një mungesë furnizimi, për aq kohë sa firmat kishin fitime mjaftueshme nga efikasiteti. Pikëpamja e z. Bork për firmat e vërteta është e vjetruar. Ai e përshkroi dinamizmin e prodhuesve makinave Detroit, shumë pak përpara se rivalët japonezë t’i ekspozonin ata si përtacë dhe rrezikshëm, si dhe kritikuan prishjen e AT&T-së, e cila u shndërrua një triumf për konsumatorët. Dyzet vjet vonë, ekonomia ka ndryshuar.

Një sërë studimesh reja kanë vënë re një lidhje ndërmjet përqendrimit, fitimeve dhe pagave rënie. prej vitit 1978, fitimet totale ( janë paratë firmat gjenerojnë pas pagesës për investime) janë rritur nga 1.9% 4.5% PBB-së. këtë pikë është e arsyeshme pyesim se përse konkurrenca nuk po ndikon fitimet jenë sa reale dhe se çfarë mund bëhet për ta nxitur këtë gjë. Alternativat nuk janë bëjnë aspak me pabarazinë, as me prezantimin e taksave rrepta dhe as me rregullimin për rishpërndarë ardhurat.

Një përkufizim i saktë këtë drejtim është se një industri mund jetë e pakonkurrueshme qoftë se ka një përqendrim shitjeve, punonjësve, pronës intelektuale apo dhënave, dhe nëse kthimet kapital janë shumë larta për periudha gjata kohore. Nëse ju doni dini se cilat janë subjektet rëndësishme, atëherë ju thjesht duhet përqendroheni tek niveli i fitimeve tyre dhe kjo ju vendos përballë Amerikës, teknologjisë dhe sektorëve tjerë nuk janë ekspozuar ndaj tregtisë.

Le marrin konsideratë grupin global gjitha firmave gjenerojnë fitime larta. Ky ushtrim do përqendrohet një kosto prej 8% kapitalit dhe do përfshijë firmat jofinanciare mëdha botë. mënyrë vlerësohen pasuritë e paprekshme, këto shifra kapitalizojnë shpenzimet e kërkimit dhe zhvillimit (R&D) si një aset me kohëzgjatje dhjetëvjeçare.

Fitimet globale “ tepërta” janë 660 miliardë dollarë amerikanë. Rreth 72% e tyre janë grumbulluar nga firmat amerikane, ndara ndërmjet sektorëve si teknologjia, kujdesi shëndetësor dhe atyre nuk janë ekspozuar ndaj tregtisë, si linjat ajrore dhe mbrojtja. Sektorët e tjerë janë ekspozuar ndaj tregtisë, duke përfshirë prodhimin, janë pak rëndësishëm. Vetëm 26% e fitimeve tepërta janë grumbulluar nga Europa. Ndërsa 2% i mbetur grumbullohet nga firmat pjesën tjetër botës.

 

Tre teste

një nivel kombëtar, Amerika dhe Europa mund vihen përballë njëra-tjetrës duke përdorur tri teste: përqendrimin, fitimet e larta dhe ekspozimin. Amerika nuk ka grumbulluar shumë pikë. Le ta fillojmë me përqendrimin. Shifrat duhet trajtohen me kujdes, por midis 1997 dhe 2012 ajo u rrit me dy tretat ndaj 900 industrive, ku pjesëmarrja mesatare e ponderuar e katër firmave kryesore u rrit nga 26% 32%. Ajo vazhdoi rritet edhe gjatë periudhës 2012-2014. Një e dhjeta e ekonomisë përbëhet nga industri, ku katër firma kanë shumë se dy tretat e tregut. F

itimet janë me vërtetë tejet larta. Një masë e mirë është fluksi i lirë i firmave korporatave. Kjo është 76% shumë se mesatarja e tij 50-vjeçare, raport me PBB-në. Ka sektorë ku fitimet dhe çmimet janë larta krahasuar me vendet e tjera, duke përfshirë linjat ajrore, kartat e kreditit, telekomunikacionet, shpërndarjen farmaceutike dhe kontrollin e kredive. Ndërsa sa i përket ekspozimit, Amerika është ende qendra e madhe e inovacionit botë.

Ajo shpenzon 450 miliardë dollarë vit kërkim dhe zhvillim R&D, 20% shumë se Kina dhe shumë se Europa, Japonia dhe Koreja e Jugut bashku. Por nga totali i firmave listuara gjeneronin një fitim lartë vitin 1997, vetëm 50% e tyre shënuan po njëjtat nivele fitimi edhe vitin 2017. Ndërkohë shumë i ulët është edhe numri i firmave reja po hapen.

Edhe ekspozimi i Amerikës ndaj botës po ngadalësohet, me tregtinë ndaj PBB-së po shënon rënie mënyrë vazhdueshme nga viti 2011 dhe prodhimi i filialeve firmave huaja Amerikë është stanjacion. Amerika ka qenë një treg unitar shumë se 100 vjet parë. Ndërsa një firmë europiane tipike është shumë e vogël sesa rivalja e saj amerikane, duke pasqyruar kështu një treg brendshëm vogël, me një përhapje madhe globale, duke treguar nevojën për t’u larguar nga ky treg. Këtu ka shumë pak firma gjigante teknologjisë. Firmat gjenerojnë pjesën madhe “fitimeve tepërta” përfshijnë Unilever, Nestle, firmat e farmaceutikë dhe firmat luksoze modës tilla si LVMH blihen shumë nga aziatikët e pasur sesa nga europianët.

Sidoqoftë, edhe këtë drejtim ka arsye cilat përbëjnë shqetësim. Europa mbështetet tek firmat amerikane teknologjisë. Përqendrimi po ngadalësohet. Sipas një studimi po kryhet nga Chiara Criscuolo dhe kolegët e saj OBZHE, përqindja mesatare e tregut katër firmave mëdha çdo industri është rritur me tre pikë përqindje nga viti 2000, afërsisht gjysma e rritjes Amerikën e Veriut.

Fluksi i lirë i kompanive jofinanciare si pjesë e PBB-së është 18% mbi mesataren e saj 20-vjeçare. Një kompani shumë e suksesshme e renditur vitin 1997 kishte rreth 46% mundësi vazhdonte ishte ende fitimprurëse edhe vitin 2017. Ashtu si Amerika, edhe Europa ka pësuar rënie numrit firmave reja.

Ajo nuk e ka shumë zhvilluar sektorin e inovacionit dhe shpenzon pothuajse sa gjysma e Amerikës terma absolutë, Kërkim dhe Zhvillim (R&D). Ajo ia kalon shumë Amerikës drejtim tregtisë, e cila megjithatë ka shënuar një rritje ulët krahasim me PBB-në nga viti 2007. Joseph Schumpeter, një ekonomist austriak, dalloi dy lloje konkurrencës. Është beteja e përditshme midis dy shitësve mollës. Dhe pastaj është beteja e sipërmarrësve transformojnë funksionimin e industrive. Këto hapa janë paparashikueshëm.

vitin 1920, gjigantët vjetër amerikanë përfshinin kompaninë Central Leather dhe Baldwin Locomotive, por ato shpejt u tejkaluan nga një gjeneratë e re e firmave konsumit. Por ende shihen disa dritë gjelbra mes kësaj situate. Investimet midis firmave listuara Amerikë po rriten me një normë vjetore prej 18%. Firmat me pakicë, kompanitë mediatike dhe kompanitë e kujdesit shëndetësor po jetojnë terror si pasojë e frikës ndaj konkurrentëve dixhitalë.

Disa investitorë mendojnë se Inteligjenca Artificiale mund krijojë revolucionin e ardhshëm Schumpeterian. Masayoshi Son, një investitor japonez, është i bindur se Singularity (momenti kur kompjuterët do bëhen inteligjentë sesa njerëzit) do jetë i suksesshëm, madje duke vënë edhe bast mbi një fakt tillë me një vlerë rreth 100 miliardë dollarë amerikanë. Ndërsa vlerat e larta aksioneve firmave fitimprurëse tregojnë se investitorët mendojnë se avantazhet e tyre do vazhdojnë për një kohë gjatë. Sipas tyre proteksionizmi do zvogëlojë konkurrencën.

Ka shumë pak hyrje reja, për shembull, sektorin e kërkimeve internet apo kompani ajrore amerikane ose sektorin e telekomunikacioneve. Dhe firmat e fuqishme kanë për qëllim vazhdojnë jenë tilla edhe ardhmen. Nga shpenzimet e përgjithshme kapitale dhe ato kryera Zhvillim dhe Kërkim (R&D) nga 500 kompani kryesore amerikane, 20 firmat kryesore mbulojnë 38% tyre. Firmat e mëdha po blejnë startup-et e reja. Dhe zemër gjithë kësaj është krijimi i madh i botës moderne dhe burimi kryesor i frikës, industria e teknologjisë.

The post Amerika kundër Europës appeared first on Revista Monitor.

Reklama