Home » Shqipërisë i ka ikur truri

Shqipërisë i ka ikur truri

Shqipëria renditet mesin e 15 vendeve për emigracionin e lartë personave arsimuar dhe me grada shkencore. Emigrimi i shqiptarëve arsimuar vitin 2010 dhe 2011 është rritur me 223% krahasuar me vitin 2000 dhe 2001. Ekspertët Gëdeshi dhe King zhvilluan një sondazh me 720 doktorantë, PHD dhe 303 studentë jetojnë jashtë vendit për llogari një studimi PNUD. Sondazhi gjeti gjithashtu se shumica e diasporës shkencore shqiptare nuk dëshiron kthehet

 

Blerina Hoxha

 

Shqipëria është ndoshta i vetmi vend Europë këto dekadat e fundit është vënë nën presionin e vazhdueshëm emigracionit lartë. Përpos ikjeve, mbetet i frikshëm fakti se Shqipëria kryeson listën botërore për potencialet e larta emigrimit. Një sondazh i Gallup 2017 gjeti se, 56% e shqiptarëve duan emigrojnë. Numri i atyre duan ikin shënoi rritje me 20 pikë përqindje raport me sondazhin e vitit 2012, ku 36% e shqiptarëve kishin plan emigronin. Rritja e dëshirës për emigrimin këto katër vitet e fundit është e larta botë, sipas rezultatit sondazhit, por mbetet i frikshëm fakti se Shqipëria ka nivel lartë emigracionit trurit.

Një studim i profesorëve Ilir Gëdeshi dhe Russell King, për llogari Programit Zhvillimit Kombeve Bashkuara (PNUD) i publikuar fundmi, tregoi se Shqipëria renditet mesin e 15 vendeve për emigracion lartë personave arsimuar dhe me grada shkencore.
vitin 2010 dhe 2011, u gjet se rreth 31.3% e popullatës shqiptare me arsim lartë ishte emigracion. Ikja e njerëzve me arsim lartë është një problem i brendshëm i vendeve ku mungon ekonomia e shkallës dhe tregu i punës nuk paraqet potencial. Sipas dhënave OECD-së, emigrimi i shqiptarëve arsimuar vitin 2010 dhe 2011 është rritur me 223% krahasuar me vitin 2000 dhe 2001. Kjo rritje ishte e madhe se emigrimi për pjesë tjera popullatës me arsim mesëm dhe ulët.

Ekspertët Gëdeshi dhe King zhvilluan një sondazh me 720 doktorantë, PHD dhe 303 studentë jetojnë jashtë vendit. Pas intervistave me ta, gjysma e tyre afërisht 49% nuk kishin ndër mend ktheheshin Shqipëri, 32% u përgjigjën se “vijnë Shqipëri për punuar, pas një periudhe kohore jashtë vendit”, dhe vetëm 4% thanë: “do kthehem Shqipëri pas diplomimit, punoj”. Numri i studentëve shqiptarë vendet e OECD u rrit me 430% vitin 2016 raport me vitet 2000.

Studimi i ekspertëve thotë se përgjigjet nuk ishin improvizuara ose rastësishme, por ishin bazuara mirë arsyetime, duke reflektuar jo vetëm një dëshirë për përvojën ndërkombëtare, por edhe një perceptim ardhmes, mbi punësimin dhe kushtet e jetesës Shqipëri.
Andra, një studente shqiptare Itali tha: “Kthimi im është i kushtëzuar nga punësimi. Për këtë arsye, shumica e studentëve shqiptarë dëshirojnë dinë se çfarë i pret ata”. “Me një pikëpamje zymtë punësimit Itali, shumë studentë shqiptarë përgatiten emigrojnë vende tjera”.
Jola, një studente shqiptare Itali, tha: “Ka vetëm pak studentë shqiptarë duan kthehen Shqipëri. Nëse nuk gjejnë punë Itali, ata synojnë shkojnë Gjermani, Spanjë apo Austri”.

Sondazhi gjeti gjithashtu se shumica e diasporës shkencore shqiptare nuk dëshiron kthehet. Shumica e anketuarve thanë se ata mendojnë se janë integruar mirë vendin pritës, i cili siguron komoditet ( aspektin e strehimit, transportit, infrastrukturës) dhe sigurimin e jetës dhe mundësi mira për karrierë. Përveç kësaj, fëmijët ndjekin shkolla cilësore, jeta shoqërore dhe kulturore është e pasur, kujdesi shëndetësor dhe arsimi janë një cilësie mirë, etj. I frikshëm mbetet fakti se edhe për ata doktorantë duan kthehen për kontribuar universitetet shqiptare u është mbyllur dera.

 

Vendet-me-emigracionin-me-te-larte-ne-perqindje-te-popullsise-850 Shqipërisë i ka ikur truri

 

Arsyet pse ikin jashtë me studime

rinjtë nga Shqipëria kanë një dëshirë pazakontë për studiuar jashtë vendit krahasim me vendet e tjera Ballkanit Perëndimor. Ekspertët Gëdeshi dhe King kanë vërejtur disa arsye për këtë tendencë. E para është se shqiptarët dëshirojnë sigurojnë një arsimim cilësor për fëmijët e tyre. Hipoteza e dytë supozon se për t’u diplomuar nga një universitet i BE-së, do ishte e lehtë për personin gjejë një punë dhe integrohet vendin pritës. Anketa e zhvilluar me 303 studentë shqiptarë jashtë vendit kryesisht Itali, Gjermani, Francë, Holandë dhe Mbretërinë e Bashkuar, pa se 70% konsideruan studimet universitare si hapi i parë për banuar jashtë vendit dhe 24.4% u përgjigjën “Ndoshta”. Vetëm 5.6% iu përgjigjën se kishin nisur studimet jashtë jo si një mundësi për jetuar atje.

Arbeni, një ish-emigrant Itali tani drejton një kompani suksesshme shërbimesh Shqipëri, tha: “ fillim viteve 1990, si shumë shqiptarë, emigrova ilegalisht Itali. Pas disa vitesh pune, u ktheva dhe ngrita biznesin tim Shqipëri. Duke pasur parasysh situatën aktuale, shoh ardhmen e djalit tim një nga vendet e BE. Sidoqoftë, nuk dua djali im emigrojë dhe jetojë siç e kam bërë atëherë. Prandaj, unë do blej migracionin e tij: Do financoj studimet e tij një universitet mirë BE, duke krijuar kështu hapësirat për punësim dhe integrim lehtë vendin pritës”.

Genti sheh perspektivën për fëmijët e tij përgjatë vijave ngjashme: “Kur u martova, dukej se gjërat po ktheheshin mirë dhe vendosëm ndërtojmë jetën tonë Shqipëri. Por tani, ne mendojmë se fëmijët tanë duhet ndërtojnë jetën e tyre jashtë vendit. dy fëmijët e mi studiojnë shkolla private dhe mësojnë gjermanisht, duke u përgatitur për studiuar një universitet gjerman”.

lidhje me kthimin Shqipëri pas diplomimit, përgjigjet e nxënësve shqiptarë janë edhe qarta. 49% e tyre pohojnë se nuk kanë ndër mend kthehem Shqipëri ardhmen e afërt”, 32% u përgjigjën se “vijnë Shqipëri për punuar pas një periudhe kohore jashtë vendit”.
Studimet tregojnë se ka një lidhje fortë midis potencialit dhe migrimit real. Shqipëri, gjithnjë e shumë po emigron elita e studentëve vendit, ku zgjuarit dhe mirët ikin dhe nuk kthehen .

Profesor Gëdeshi thotë se, pasojat socio-ekonomike këtij fenomeni janë qarta: çdo vit, burimet njerëzore dhe financiare kualifikuara, ose mirë elita rinore dhe financiare e Shqipërisë, e lënë vendin mënyrë pakthyeshme dhe kostot lanë pas janë miliona euro. Sipas një artikulli kohëve fundit, vendet tërheqin diplomuar nga vendet e varfra furnizohen gratis me burime njerëzore arsimuara talentuara. Kjo formë migrimi është bërë shqetësim i madh për ardhmen e Shqipërisë. Erinda, një e intervistuar e cila mori doktoratën Francë, tha: “Përmes rrjedhjes trurit, shteti shqiptar po humbet investimin e vet. Kjo është një nga humbjet mëdha për Shqipërinë”.

 

Vendet-me-emigracionin-me-te-larte-ne-perqindje-te-popullsise-850 Shqipërisë i ka ikur truri

 

Diaspora shkencore po rritet me shpejtësi

Madhësia dhe cilësia e diasporës shkencore shqiptare po rritet me shpejtësi. Pothuajse dhjetë vjet parë, u vlerësua se rreth 200 doktorë shqiptarë punonin universitete, laboratorë dhe institucione shkencore, si dhe departamentet kërkimore korporatave vendeve zhvilluara OECD-së. Aktualisht, ky numër është shumë herë i madh. Studimi i PNUD ka anketuar 752 tillë nga Shqipëria me gradë PhD dhe punonim jashtë vendit. Rreth 62% e tyre punonin universitete dhe institucione kërkimore. Shqiptarët e tjerë me doktoraturë, jo integruar universitete apo institucione kërkimore, janë aktivizuar me trajnimin e tyre profesional biznese, industri, administratë etj. Për shembull, anketa zbuloi se pothuajse 97% e tyre, ishin pajisur me doktoraturë jashtë vendit, janë punë përputhen gjerësisht me nivelin e kualifikimit.

Studimi tregon se vendet e OECD-së janë paku 2,500 doktorë dhe kandidatë. Për një vend vogël si Shqipëria, ky grup hulumtuesish përfaqëson rreth 40% shqiptarëve cilët kanë një doktoraturë dhe rreth 25% potencialit akademik vendit. Ky rezervuar gjithnjë rritje i “trurit” mund dhe duhet mobilizohet për mirën e zhvillimit socio-ekonomik vendit, veçanërisht nëse ekzistojnë kushte specifike. Shqiptarët nga Kosova dhe Maqedonia me doktoraturë gjithashtu kontribuojnë diasporën shkencore shqiptare, aspektin cilësore dhe sasiore, dhe përbëjnë një pestën e diasporës shqiptare tërësi.

 

Ja cilët janë “shkencëtarët” emigrantë

Diaspora shkencore shqiptare është relativisht e re, me një moshë mesatare prej 37 vjetësh, ku 72% janë rinj se 40 vjeç dhe vetëm 2.3% janë 60 vjeç ose vjetër. Një grup tjetër (12.3%) përbëhet nga ata emigruan me prindërit e tyre kur ishin 15 vjeç ose rinj. Ky grup përfundoi vetëm një pjesë arsimit parauniversitar Shqipëri dhe është pak i lidhur emocionalisht me vendin e origjinës.

Diaspora shkencore shqiptare dominohet nga gratë rreth 57.4%. Pothuajse gjysma e tyre emigruan për herë parë gjatë dekadës parë tranzicionit vitet 1990, 37.6% dekadën e dytë dhe 11.5% tretën (2010). dhënat tregojnë se vetëm 3.9% e anketuarve kishin përfunduar studimet e tyre gjatë viteve fundit sistemit socialist. Gati 48% e anketuarve nga diaspora shkencore kishin punuar Shqipëri para emigrimit dhe 36.9% kishin punuar universitetet publike ose private vendit dhe institucionet kërkimore.

Arsyeja kryesore për emigrimin e përfaqësuesve diasporës shkencore është shumë e ndryshme. Për shumicën, arsyeja ishte për studiuar një universitet prestigjioz (66.2%) ose për ndjekur mundësi profesionale dhe trajnimi (4.5%) jashtë vendit se ato ofruara vendin e origjinës. tjerë, ata kryesisht emigruan me prindërit e tyre ose nuk largoheshin për qëllime studimi, theksuan faktorët ekonomikë (14.9%), ose, një masë vogël, faktorët politikë (3.3%). Një numër i vogël, kryesisht pedagogë dhe hulumtues (2.8%), përmendën infrastrukturën e dobët dhe kryesisht mungesën e pajisjeve për punë kërkimore Shqipëri.

Zgjedhja e vendit destinacionit është e kushtëzuar nga faktorë tjerë. këtë drejtim, vërehen dy grupe. Grupi i parë përbëhet kryesisht nga kandidatët e doktoratës, cilët e rendisin reputacionin e universitetit, ose mundësinë e një burse, si arsyeja kryesore. Grupi i dytë përbëhet nga ata tashmë kanë një doktoraturë, cilët theksojnë mundësitë e punës dhe faktin se tashmë e njohin gjuhën. Vetëm një numër i vogël deklaruan se zgjedhin vendin pritës për shkak pranisë afërmve apo miqve.

Një karakteristikë e diasporës shkencore shqiptare është se ajo po rritet me shpejtësi. Numri i mbajtësve doktoraturës shqiptare (bazuar vitin e përfundimit) është rritur me shpejtësi nga rënia e komunizmit. Ndarja e periudhës 1988-2017 tre dekada veçanta vërehet se përqindja e mbajtësve doktoratës është 2.6 herë e lartë dekadën e dytë sesa dekadën e parë dhe 3.3 herë e lartë dekadën e tretë se sa dytën.

Kjo rritje e shpejtë pritet vazhdojë. Numri i kandidatëve doktoratës nga viti i parë u rrit me gati 154%, e nxitur nga një numër faktorësh. pari, numri i emigrantëve shqiptarë vendet e OECD po rritet dhe një nga objektivat e emigracionit tyre është sigurojnë një arsimim mirë për fëmijët e tyre. Fëmijët e tyre ndjekin shkollat dhe universitetet vendin pritës, dhe disa vazhdojnë studimet e doktoratës. Skënderi, një profesor i informatikës Gjermani dhe anëtar i institutit Alb-Shkenca, vuri dukje:

“Migrantët shqiptarë erdhën Gjermani kur ishin rinj dhe tani ata janë bërë prindër këtu. Ata vlerësojnë arsimin dhe dëshirojnë sigurojnë fëmijët e tyre arsimohen këtu. Për këtë arsye, unë them se numri i atyre marrin grada akademike po rritet”.

 

Vendet-me-emigracionin-me-te-larte-ne-perqindje-te-popullsise-850 Shqipërisë i ka ikur truriSHBA dhe Italia, përfituesit e doktorantëve shqiptarë

Edhe pse e shpërndarë pesë kontinente dhe 40 vende ndryshme, pothuajse 72% e diasporës shkencore shqiptare është e përqendruar vendet industrializuara OECD-së: SHBA, Itali, Francë, Kanada, Mbretëri e Bashkuar dhe Gjermani.

SHBA udhëheq me 28.3% dhe është destinacioni kryesor i doktoraturës shqiptare udhëtimin e tyre gjatë. dhënat e anketës tregojnë se 18% e doktorëve shqiptarë, aktualisht jetojnë SHBA, përfundojnë studimet e tyre Itali, Francë, Mbretërinë e Bashkuar, Gjermani dhe Holandë. Italia është vendin e dytë (15.3%).

Afërsia gjeografike dhe ngjashmëritë kulturore, stoku i madh i emigrantëve shqiptarë dhe politikat e favorshme për studentët janë ndër faktorët shpjegojnë përqendrimin e madh diasporës shkencore shqiptare këtë vend. Grupi tjetër i vendeve janë Franca, Kanadaja, Britania e Madhe dhe Gjermania, pak a shumë njëjtin nivel, rreth 7% secila, edhe pse pozicionet e tyre kanë ndryshuar me kalimin e kohës. Franca, për shembull, ishte destinacioni kryesor vitet e hershme tranzicionit, por tani renditet ulët.

Kohët e fundit janë shndërruar destinacione edhe Britania e Madhe dhe Gjermania. Një pjesë tjetër e diasporës shkencore shqiptare (18%) është pozicionuar vendet e zhvilluara Europën Perëndimore, si Holanda, Zvicra, Norvegjia, Suedia, Austria, Belgjika dhe Danimarka. Këto vende ofrojnë një cilësi lartë jetës dhe doktoraturat shqiptare janë punësuar universitete dhe institucione kërkimore njohura ose kompani shumëkombëshe.

Ndryshe nga diaspora shkencore nga Shqipëria, pothuajse gjysma e asaj nga Kosova dhe Maqedonia janë përqendruar kryesisht vendet e destinacionit tradicional Gjermanisë, Zvicrës, Austrisë dhe Mbretërisë Bashkuar, dhe Skandinavi. Megjithatë, SHBA është vendi i tyre i zgjedhjes parësore (15%). Shumë rinj talentuar kanë ndjekur studimet fillestare universitare Itali, Greqi, Turqi, Bullgari apo Qipro dhe kanë vazhduar me një studim Master ose PhD vende tjera. Drini përfundoi studimet e tij bachelor Bullgari, një master Austri dhe një PhD Mbretërinë e Bashkuar. Mimoza, vajza e një emigranti vitet 1990, përfundoi studimet bachelor dhe master Itali, doktoraturën e saj dhe karrierën post-diplomike universitetet Itali, Angli dhe Japoni dhe tani është anëtare e një grupi kërkimor me famë botërore Kembrixh.

Përfaqësues tjerë diasporës shkencore kanë vazhduar udhëtimin drejt SHBA. Petriti, profesor një universitet amerikan tha: “Kam përfunduar studimet e mia bachelor Turqi dhe vonë shkova SHBA për masterin tim. vonë, vazhdova kryeja doktoratën time, pas cilës fillova punoja si pedagog universitet”. dhënat sasiore nga anketa tregojnë se shumica e doktorëve shqiptarë kanë emigruar nga vendet e BE SHBA kanë studiuar lëndë shkencore si biologjia, matematika, informatika, fizika ose kimia. Ndërkohë, tjerët, duke ndjekur një karrierë suksesshme, u transferuan universitete tjera brenda BE-së mënyrë përparonin karrierën e tyre akademike.

Agimi, i cili gjithashtu fitoi doktoraturën e tij Francë, punon për një kompani multinacionale Azinë Juglindore dhe është një nga gjeologët shquar atje. Rreth 19% e diasporës shkencore ka studiuar (ose janë duke studiuar) shkencat sociale, 18% biologji, matematikë ose fizikë, 17% për ekonomi dhe biznes, 14% mjekësi dhe lidhje, 13% inxhinieri apo ndërtim dhe 10% informatikë apo elektronikë.

 

Vendet-me-emigracionin-me-te-larte-ne-perqindje-te-popullsise-850 Shqipërisë i ka ikur truri

 

Diaspora shkencore, e interesuar për Shqipërinë

Diaspora shkencore shqiptare, veçanërisht gjenerata e parë, mban lidhje ngushta me vendin e origjinës. Sipas studimit, 96% e doktorëve shqiptarë mbajnë kontakte rregullta me Shqipërinë, përmes një sërë mjetesh komunikimit (Skype, telefon, e-mail) me afërmit, miqtë dhe kolegët nga universitetet dhe institucionet kërkimore ku ata kishin punuar parë. Rreth 75% vizitojnë Shqipërinë gjatë pushimeve, një herë ose shumë gjatë vitit, për vizituar prindërit, afërmit dhe miqtë.

Gjergji, një profesor i universitetit SHBA, tha: “Çdo ditë kam shpenzuar rreth 15 minuta duke lexuar për zhvillimet fundit Shqipëri. Një mik i imi shpenzon rreth një orë e gjysmë lajme hollësishme nga Shqipëria. Kur duhet di diçka detaje, e pyes. interneti është burimi i informacionit tonë”.

Gjergji vazhdoi: “Jam me fat kam miq shqiptarë universitetin tim. Ata janë njerëz arsimuar mirë dhe akademikë dhe ne bashkohemi paktën dy herë javë për një kafe, ashtu siç bëmë Shqipëri dhe diskutojmë politikën vendin tonë”. Afërdita, një studiuese e re, e cila sapo ka përfunduar doktoratën Holandë, tha: “Mendja ime është ajo e një shqiptari. Kur zgjohem mëngjes, e lexoj lajmin e parë nga Shqipëria, pastaj lajmin holandez. Natyrisht, unë kam përditësime edhe për Holandën. Kur mbërrita, isha 23 vjeç dhe ndihesha tërësisht shqiptare. Ndoshta unë mund ndihem gjithnjë e shumë holandezë gjatë viteve, por besoj se gjithmonë do mbetem shqiptare”.
Ndërsa Arbeni, profesor një universitet amerikan, tha:

Unë e konsideroj veten një qytetar amerikan; Unë kam jetuar këtu për dhjetë vjet, kam punën time, interesat e familjes sime dhe jetën time, këtu. Prandaj, mund them bindshëm se jam një qytetar amerikan. Sidoqoftë, u largova një moshë pjekur dhe, për ata si unë, do ishte e vështirë thuash se nuk intereson se çfarë ndodh Shqipëri. Unë jam i lumtur kur dëgjoj për gjëra mira dhe vjen keq kur dëgjoj për gjëra pakëndshme po ndodhin.

Gjithashtu, vëllai im dhe motra jetojnë atje. Kam kujtimet e mia. dy vendet janë rëndësishme për mua, këtu qëndron e ardhmja e fëmijëve mi dhe e fëmijëve tyre. Prandaj, jam shumë i etur për atë ndodh Amerikë. Nga ana tjetër, jam i interesuar edhe për atë ndodh Shqipëri”. Shpëtimi, një studiues i cili aktualisht jeton Itali, tha: “Para gjithash ndihem shqiptar, megjithëse ndihem disi qytetar i botës. Unë kam qenë rreth e rrotull shumë shtete amerikane, Europë dhe shumë vende tjera, kudo kur kërkon puna ime. Ndihem disi një qytetar i botës, por me një vulë dallueshme shqiptare”.

Për shkak këtyre lidhjeve, diaspora mund shërbejë si një urë midis universiteteve dhe institucioneve kërkimore vendet e origjinës dhe vendet pritëse. Përveç kësaj, me kapitalin e saj pasur social, mund mobilizojë figura shquara shkencore dhe akademike vendin pritës për bashkëpunuar me universitetet dhe institucionet kërkimore Shqipëri. Kjo u konfirmua nga Shpresa, një profesor i ekonomisë një universitet europian: “Kam diskutuar me burrin tim, i cili është gjithashtu akademik, për krijimin e një rrjeti dhe për sjellë Shqipëri figura njohura nga fusha e ekonomisë për mbajtur leksione ose për marrë pjesë shkollat verore. Ata do vijnë me kënaqësi madje pa pagesë, sepse ata janë miqtë tanë”. Kur u pyetën për mundësinë e angazhimit kolegëve tij një formë bashkëpunimi Shqipëri, Altini, profesor universiteti SHBA, tha: “Unë do angazhohesha, po jo vetëm unë, por edhe kolegët e mi amerikanë janë kualifikuar dhe kanë kontribuar vende ngjashme me Shqipërinë, fushën e arsimit profesional”.

Sipas dhënave sasiore, pjesëmarrja rrjete dhe organizata kulturore dhe shkencore është e ulët. Vetëm 18.1% e diasporës thonë se ata marrin pjesë një ose shumë organizata, shumë se gjysma aktivitete kulturore. Një nga organizatat mëdha dhe vjetra shqiptare diasporës është Alb-Shkenca, me rreth 400-500 anëtarë dhe bashkon studiues dhe hulumtues shqiptarë nga e gjithë bota, përfshirë Shqipërinë, Kosovën, Maqedoninë dhe Malin e Zi. Anëtarët e Alb-Shkenca diskutojnë problemet aktuale vendin e tyre dhe shumë shprehin angazhimin e tyre ndaj vullnetarizmit për përparimin e shkencës dhe teknologjisë Shqipëri. Ambasadat shqiptare vendet me përqendrim diasporës shkencore shqiptare mund japin kontribut rëndësishëm për përforcimin e organizimit diasporës shkencore.

 

Vendet-me-emigracionin-me-te-larte-ne-perqindje-te-popullsise-850 Shqipërisë i ka ikur truri

 

Roli i Diasporës Shkencore

Shumë vende, duke përfshirë Hungarinë, Rumaninë, Poloninë, Sllovakinë, Indinë, Kinën, Korenë e Jugut, Singaporin, Tajvanin, Tunizinë, Marokun, Kilin, Afrikën e Jugut dhe Kolumbinë tani u kushtojnë shumë vëmendje akademikëve, studiuesve dhe inxhinierëve tyre emigrantë, duke i mobilizuar dhe duke i organizuar dobi vendit tyre origjinës. Këto vende kanë zhvilluar mënyra ndryshme formalizimit lidhjeve me diasporat e tyre përkatëse shkencore, ku akademikët dhe kërkuesit emigrantë kanë vendosur lidhje me qarqet shkencore vendin e tyre origjinës.

vitin 1991, një grup hulumtuesish kolumbianë studionin dhe punonin jashtë vendit, krijuan rrjetin e “Kaldas Kolumbisë”, me qëllim forcimit komunitetit kërkimor kombëtar. njëjtën kohë, emigrantë profesionistë nga India dhe Kina krijuan shoqata dhe rrjete Silicon Valley SHBA për bashkëpunuar me vendet e tyre origjinës. fillim viteve 2000, shkencëtarët rumunë krijuan Rrjetin Ad-Astra favor reformës sektorit kërkimit vendin e tyre.

Studimi i PNUD vlerëson se, diaspora shkencore shqiptare mund ndikojë zhvillimin socio-ekonomik vendit dy mënyra kryesore. E para është përmes kthimit mbajtësve doktoraturës Shqipëri. Kthimi i emigrantëve kualifikuar, trajnuar për shumë vite universitete, laboratorë dhe institucione kërkimi vendet e avancuara OECD, do sillte vend aftësi dhe njohuri reja, afta për dhënë një impuls dinamik për jetën akademike dhe shkencore Shqipëri.

Ermali, një profesor një universitet Kanada, dha një vlerësim tipik racional: “Edhe nëse shumë persona nga diaspora shkencore ishin gatshme ktheheshin, do ishte e vështirë kjo materializohej, sepse nuk ka laboratorë specializuar dhe universitetet Shqipëri nuk funksionojnë siç duhet. vend fitimit huajve për ofruar konsulencë apo leksione, ose përfshihen projekte rëndësishme Shqipëri, ekspertët nga diaspora mund jenë një zgjedhje shumë e mirë”.

 

 

The post Shqipërisë i ka ikur truri appeared first on Revista Monitor.

Reklama