Home » Turqia duhet të rivendosë marrëdhëniet e saj të mira me Gjermaninë

Turqia duhet të rivendosë marrëdhëniet e saj të mira me Gjermaninë

Edhe pse shpresat janë optimiste, shkelja me dhunë e drejtave njeriut dhe ekonomia mbeten pranishme

 

Gjithçka ata shpresonin arrinin, kur vendosën një statujë prej katër metrash Rexhep Tajip Erdoganit sheshin qendror qytetit vogël Wiesbaden brigjet e Rinit fund gushtit, ishte nxisnin një debat rreth Presidentit turk dhe fjalës lirë, u shprehën organizatorët e një festivali artistic, shkruan The Economist.

Dhe ata ia arritën, nxisnin jo vetëm një por shumë debate. Disa banorë vendas ndezën qirinj pranë shprehjes “liria e shtypit” ishte vendosur te këmbët e statujës z. Erdogan. Një grua pështyu me inat mbi statujën. tjerë e mbuluan atë plot me grafite.

Përleshje shpërthyen mes mbështetësve turq përkrahin Presidentin dhe kundërshtarëve tij kurdë. Duke pasur frikë për përshkallëzimin e situatës, kryebashkiaku i qytetit u dha urdhër zjarrfikësve ta hiqnin statujën, vetëm një ditë pasi ajo u vendos aty. Policia gjermane mund përballet me protesta shumë herë mëdha kur z. Erdogan vizitojë Berlinin vizitën e tij parë zyrtare Gjermani, aleatin e Turqisë NATO dhe partnerin e saj madh tregtar shumë se katër vjet. Ai nuk do jetë vetëm gjatë kësaj vizite. Gjermani jetojnë rreth 3 milionë banorë me origjinë turke, pothuajse dy tretat e cilëve kanë votuar për t’i dhënë z. Erdogan pushtet pakufizuar referendumin e vitit 2017 dhe për ta rizgjedhur atë vonë postin e Presidentit një vit vonë. Kjo erdhi si një goditje e rëndë për pjesën tjetër popullsisë.

Mospëlqimi ndaj z. Erdogan është një ndër gjërat e pakta i bashkon gjithë gjermanët pavarësisht bindjeve tyre politike. Partia e krahut majtë dhe ajo ambientaliste e akuzojnë atë për shkelje dhunshme drejtave njeriut, Ndërsa partia e krahut djathtë nuk e mbështet atë drejtim ndërtimit një xhamie Gjermani. Edhe partia e qendrës e kryesuar nga Kancelarja Merkel dhe Kristiandemokratët nuk pajtohen me nacionalizmin islamik tij. Marrëdhënia ndërmjet këtyre dy shteteve preku fundin vitin e kaluar. paktën 30 shtetas gjermanë përfunduan pas hekurave Turqi, pjesë e një vale arrestimesh pasuan një grusht shteti dështuar.

Z. Erdogan personalisht akuzoi Gjermaninë për strehimin e disa prej organizatorëve këtij grushti shteti. Pasi zyrtarët gjermanë i ndaluan ministrat turq hynin Gjermani, z. Erdogan i krahasoi ata me nazistët. Reagimi i qeverisë znj. Merkel ndaj situatës ishte duke reduktuar nivelin e eksporteve ndaj Turqisë dhe duke tërhequr trupat gjermane nga një bazë ajrore turke. Tashmë, Presidentit turk duket se nuk i ka mbetur zgjidhje tjetër, veçse rindërtojë urat dikur i shembi po vetë. Ekonomia e Turqisë është prag recesionit. Lira turke ka humbur shumë se 40% vlerës saj ndaj dollarit nga fillimi i këtij viti, duke shkaktuar një makth për bankat dhe kompanitë turke cilat operojnë kryesisht me kapital huaj.

Ndërsa inflacioni ka arritur 18%. Situata i ka trembur investitorët e huaj, duke i detyruar ata t’i qëndrojnë sa larg Turqisë. Marrëdhëniet e Turqisë me Amerikën janë gjendjen keqe shumë se katër dekada, duke u përkeqësuar edhe nga pasojat e arrestimit pastorit amerikan Kishës Ungjillore Turqi, nga vendimi i z. Erdogan për blerë një sistem raketor mbrojtës Rusi dhe nga mbështetja e Pentagonit ndaj kryengritësve kurdë Siri. Duke qenë se edhe afrimi me Rusinë është një situatë jo qëndrueshme, Presidentit Erdogan i duhet me patjetër rivendosë marrëdhënie mira me Gjermaninë, shprehet Mustafa Nail Alkan, një akademik Universitetin Gazi Ankara. “Turqia ka nevojë për një partner cilit mund t’i besojë”, thotë fund ai.

 

Këndvështrimi i qeverisë gjermane

Gjermania është e prirë normalizojë lidhjet dhe ndihmojë këtë mënyrë shmangien e një katastrofe ekonomike Turqi. Një kthesë e rëndësishme e situatës mund ta tundojë z. Erdogan rishqyrtojë angazhimin ndaj nënshkrimit një marrëveshje parandalojnë dërgimin e qindra mijë refugjatëve sirianë BE. Me partinë E antiemigracionit krah saj, znj. Merkel do ta kishte lehtë rrugën nëse z. Erdogan do luante lojën e vijës ashpër. Por edhe ky i fundit duket se po tërhiqet, duke shpresuar një rivendosje marrëdhënieve ndërmjet tyre. Z. Erdogan dhe miqtë e tij media kanë ulur tonet e ashpra dhe pjesa e madhe e shtetasve gjermanë burgjet turke, duke përfshirë dy gazetarë, janë liruar. (Megjithatë, shtatë mbeten gjendje arresti dhe një gazetar tjetër bashku me një aktivist austriak u arrestua 11 shtator.)

Zyrtarët Ankara tani po flasin për një fillim ri drejtim marrëdhënieve me BE-në. Ndërkohë, qeveria e Merkelit ka dalë kundër Amerikës për vendosur sanksione ekonomike ndaj Turqisë, duke theksuar përherë e shumë faktin se një kolaps i ekonomisë Turqisë nuk është interesin e askujt. Sipas një publikimi fundit gazetën e përditshme gjermane Der Spiegel, dy kompani gjermane, Siemens dhe Deutsche Bahn, shpresojnë marrin pjesë dhënien e një huaje prej 35 miliardë eurosh do shërbejë rindërtimin e rrjetit hekurudhor Turqisë. Edhe Turqia do dëshironte shumë Gjermania ta financonte këtë projekt. Por kjo nuk do thotë se vigjilenca nga ana e Gjermanisë do ulet.

Ashtu siç z. Erdogan mund t’i pëlqejë kundërshtojë dhe ndërhyjë punët e Fondit Monetar Ndërkombëtar, gjasat Gjermania ta mbështesë Turqinë shoqëruar pa asnjë kufizim, janë pakta për mos thënë zero. Sipas Marc Pierini, një ish-ambasador i BE-së Turqi, Gjermania nuk do veprojë shumë ndryshe nga FMN-ja. Duke pasur parasysh situatën e rëndë Turqi drejtim shkeljes fjalës lirë dhe drejtave themelore njeriut, çdo progres drejtim bisedimeve saj drejtim BE-së duket i pamundur. Teorikisht, Turqia mund bëjë disa përparime me europianët për sa u përket bisedimeve mbi një bashkim ri doganor dhe udhëtimit lirë, pa viza.

Por praktikë, këto do kërkonin reforma ekonomike dhe politike , mesa duket, qeveria turke nuk ka ndër mend t’i zbatojë. Askush nuk e beson se z. Erdogan ka kaluar vite tëra duke u përpjekur për ndërtuar sistemin aktual mbizotëron sot Turqi dhe heqë dorë prej tij, duke e shkatërruar atë momentin e shfaqjes shenjave para një krize.

 

 

The post Turqia duhet të rivendosë marrëdhëniet e saj të mira me Gjermaninë appeared first on Revista Monitor.

Reklama